Rak piersi - jak zapobiegać

Wobec faktu, że nie ma jednego czynnika wywołującego raka piersi, profilaktyka pierwotna jest trudna i mało efektywna. Największą korzyść, mierzoną zmniejszeniem umieralności z powodu raka piersi, przynoszą badania przesiewowe, czyli skrining mammograficzny adresowany do kobiet w wieku od 50 do 69 lat. Inne badania, w tym samokontrola piersi, nie zmniejszają umieralności z powodu raka piersi, ale stanowią wartościowe uzupełnienie arsenału badań diagnostycznych.

Czy i kiedy wykonać samobadanie piersi?

Kobieta, która zna swoje ciało, szybciej wychwyci nieprawidłowość w swoim organizmie. Jest na to bardziej wyczulona. Jest też lepszą partnerką do rozmowy z lekarzem na temat zachowań prozdrowotnych, i – jak pokazuje doświadczenie – bardziej przekonana do wykonywania badań przesiewowych. Samobadanie piersi jest elementem kultury zdrowotnej i stanowi ważny aspekt upowszechniania wiedzy o raku piersi.
Często kobiety chwalą się: „ Pewnie, że się badam. Kiedy to robię? A czasem po kąpieli”. To błąd. Badanie powinno się wykonywać systematycznie raz na miesiąc – w pierwszych 7 do 10 dniach cyklu [cykl zaczyna się pierwszego dnia krwawienia miesiączkowego]. U kobiet niemiesiączkujących badanie może odbyć się w dowolnym terminie – ważne, byleby był on powtarzalny. Na przykład każdego 10. miesiąca dostaję emeryturę, i 10. badam piersi.

Kiedy USG, kiedy mammografia?

Wynika to z budowy piersi, które dojrzewają i zmieniają się w ciągu życia. Wyróżniamy cztery ich typy. W zależności od tego, której tkanki jest więcej, mamy piersi z budową gruczołową, gruczołowo-tłuszczową, tłuszczowo-gruczołową i tłuszczową. Młode kobiety mają z reguły piersi z przewagą tkanki gruczołowej, która odpowiada między innymi za produkcję mleka. Po 40. roku życia tkanka gruczołowa w piersi zaczyna powoli zanikać. Za to przybywa tkanki tłuszczowej. Na obrazie radiologicznym obie tkanki wyglądają inaczej. W przypadku przewagi tkanki gruczołowej zaleca się USG, bo to badanie bardziej dokładnie pokazuje zmiany. Im więcej w piersiach tkanki tłuszczowej, tym trudniej wykryć małe zmiany w USG. U kobiet powyżej 40. roku życia większe zastosowanie ma więc mammografia.

Jak wykryć raka?

W przypadku podejrzenia raka piersi, poza wywiadem lekarskim i badaniem fizykalnym wykonanym przez lekarza, konieczne jest wykonanie: mammografii obu piersi, badania ultrasonograficznego piersi i węzłów chłonnych pachowych oraz biopsji zapewniającej pobranie materiału do badania histopatologicznego.

Prewencja

To przede wszystkim przestrzeganie zdrowego stylu życiu: dbałość o szczupłą sylwetkę, aktywność fizyczna (także wśród dzieci, bo u dziewczynek opóźnia miesiączkę), i wykonywanie badań przesiewowych.

Wybór Jolie

Nierozwiązanym problemem pozostaje prewencyjna amputacja piersi, która istotnie zmniejsza ryzyko zachorowania na raka piersi u nosicielki mutacji genu BRCA1 (o 80 proc.), choć go całkowicie nie likwiduje.
Uwaga! W Polsce nie ma uregulowanego problemu profilaktycznej mastektomii (amputacji) u kobiet, które nie zachorowały jeszcze na raka piersi. NFZ nie refunduje takich zabiegów.
Sylwia Sałwacka
Serwis na swoich stronach www wykorzystuje m.in. pliki cookies w celu zapewnienia Ci maksymalnego komfortu podczas przeglądania serwisu i korzystania z usług. Jeśli kontynuujesz przeglądanie naszej strony bez zmiany ustawień przeglądarki, przyjmujemy, że wyrażasz zgodę na użycie tych plików. Jednak zawsze możesz zmienić ustawienia przeglądarki decydujące o ich użyciu.
Zamknij